Nguyễn Thị Kim Ngân » An Ninh – Chính Trị – Xã Hội » Bác sĩ cứu người, giờ ai sẽ cứu họ?

(Xã hội) - Mới đây, ngành y tế lại chứng kiến một vụ hành hung bác sĩ nghiêm trọng xảy ra ở bệnh viện đa khoa Hà Tĩnh. Bác sĩ Nguyễn Đình Phi (trưởng kíp trực) bị đấm vỡ kính và chấn thương vùng mũi, còn thực tập sinh Trần Nhật Giáp (Đại học Y khoa Vinh) bị chấn thương sọ não và tổn thương bên vùng mắt phải. Tai vạ đến quá bất ngờ, khiến ai chứng kiến cũng không khỏi xót xa.

Bác sĩ Nguyễn Đình Phi đang được điều trị

Những vụ hành hung y bác sĩ từ trước đến nay đều thu hút rất nhiều sự quan tâm từ phía dư luận, thậm chí đã được đưa lên cả chương trình Gặp nhau cuối năm 2017 và để lại những dư âm vô cùng chua cay. Theo thống kê của tiến Nguyễn Hồng Sơn (Tổng thư ký hội Y học Việt Nam), đã có đến 22 vụ hành hung như vậy xảy ra từ năm 2010 đến 2017. Có thể kể đến một số vụ như bác sĩ Trần Thị Thanh Hải (Hà Tĩnh) bị chém nhiều nhát dao vào người, bác sĩ Trần Thanh Sơn (Quảng Bình) bị đa chấn thương, bác sĩ Lê Quang Dương (Hà Nội) bị đánh vào đầu và phải khâu đến 7 mũi, hoặc nghiêm trọng hơn là bác sĩ Phạm Đức Giàu (Thái Bình) bị người nhà bệnh nhân dùng dao đâm tử vong… Hầu hết các vụ hành hung này đều xảy ra rất bất ngờ, khó chống đỡ và đặc biệt, tính manh động của chúng càng ngày càng tăng.

Nguyên nhân dẫn tới hành hung

Bên cạnh những vụ việc xuất phát từ thái độ thiếu trách nhiệm hoặc vô cảm của bác sĩ, là vô vàn các lí do vô cùng khó hiểu từ phía người nhà bệnh nhân: chém bác sĩ vì từ chối truyền nước cho người say rượu, đánh vỡ đầu bác sĩ vì không được quay cảnh vợ sinh, dùng ma túy tổng hợp rồi tấn công bác sĩ đang điều trị cho bố nuôi… và gần đây nhất là sinh viên Trần Nhật Giáp chỉ vì can ngăn người nhà bệnh nhân ẩu đả mà bị đánh đến chấn thương sọ não. Thực chất, phần lớn các trường hợp là bác sĩ đã làm đúng quy trình và có những biện pháp hợp lý với bệnh nhân, còn phía “người nhà” lại thể hiện sự thiếu hiểu biết, sự nôn nóng không cần thiết và bản chất bạo lực của mình. Họ không biết rằng những phút nông nổi của mình có thể để lại những hậu quả khôn lường.

Những tác động xấu tới ngành y

Bạo lực tại các cơ sở y tế suốt mấy năm qua đã tạo nên cảm giác bất an, hoang mang và căng thẳng cho cả nền y tế nước nhà. Ngày ngày thực hiện công tác chăm sóc bệnh nhân, đối mặt với bệnh tật và đau đớn đã là những thách thức lớn lao với các bác sĩ, giờ họ lúc nào cũng trong tình trạng lo sợ cho tính mạng của chính mình. Mối đe dọa thường trực khiến các bác sĩ không thể chuyên tâm vào chữa bệnh. Rồi cả thế hệ những y sĩ tương lai như em Giáp, họ sẽ không vất vả 6 năm đèn sách để trở thành những bệnh nhân bất đắc dĩ. Những vụ việc như thế đang làm chùn bước cho những người tài muốn theo nghiệp chữa bệnh cứu người.

Hành hung – nỗi ám ảnh của các y bác sĩ

Những nạn nhân tiếp theo của bạo lực sẽ là bệnh nhân của chính những “người nhà” ấy và vô vàn những bệnh nhân khác. Môi trường khám chữa bệnh đề cao sự yên tĩnh và tập trung, giờ điều ấy đang bị đe dọa nghiêm trọng bởi sự hỗn loạn và bạo lực. Nếu các y bác sĩ không thể tập trung chữa trị cho họ thì ai sẽ chịu trách nhiệm? Như bệnh nhi Nguyễn Phúc Đạt, tính mạng của em có thể rơi vào tình trạng nguy hiểm bởi những hành vi thiếu suy nghĩ của bố mình.

Quá trình giảm tải bênh viện công cũng sẽ phải gánh chịu hậu quả của việc này. Hầu hết các vụ việc tính đến nay đều xảy ra ở các cơ sở y tế địa phương, nơi tình hình dân trí thấp và tình trạng an ninh chưa đảm bảo. Trong khi lực lượng bác sĩ ở đó đang căng mình để thực hiện công tác giảm tải cho tuyến trên thì những hành động mang tính triệt hạ làm tổn hại đến họ có thể hủy hoại mọi nỗ lực của cả ngành y tế. Dân tình địa phương trước đó không an tâm về trình độ bác sĩ, giờ lại càng hoang mang về an ninh của bệnh viện và đổ xô đến bệnh viện tuyế trên, để rồi cuối cùng quá tải lại hoàn quá tải.

Những hành vi ấy, rộng hơn, lại gây ra tình hình xấu cho cả xã hội. Vấn nạn giải quyết mâu thuẫn với y bác sĩ bằng bạo lực đang ngày càng phức tạp, và trở thành xu hướng là điều hoàn toàn có thể xảy ra nếu không có các biện pháp răn đe triệt để. Điều ấy đã được kiểm nghiệm bằng số lượng những vụ hành hung gia tăng mỗi ngày, chiếm lấy những tiêu đề hot nhất trên các trang báo, để rồi dư luận xôn xao và lo sợ khi mầm mống bạo lực lại xảy ra ở nơi chữa bệnh cứu người, các bác sĩ lo lắng không yên khi đi làm, còn người dân ngày càng mất niềm tin vào trật tự xã hội.

Những giải pháp cụ thể

Gần đây, điều 134 về tình tiết tăng nặng khi hành hung người “đang chăm sóc sức khỏe cho mình” đã được bổ sung, tạo nên sức răn đe để bảo vệ cho các y bác sĩ, thực tế vẫn cho thấy rằng biện pháp này chưa đủ mạnh và chưa đủ thực tiễn khi mà các vụ hành hung gần như đều “từ trên trời rơi xuống”, các bác sĩ đều bị động và khi lực lượng bảo vệ, cảnh sát can thiệp thì mọi sự đã rồi. Phòng còn hơn chống – những biện pháp để giúp các bác sĩ chủ động hơn là vô cùng cần thiết ở thời điểm này, hơn là việc giải quyết hậu quả sau khi họ đã gặp tai nạn.

Trước hết, cần phải củng cố lại sự tập trung và tốc độ ứng cứu của đội ngũ bảo vệ của các cơ sở y tế. Lực lượng này phải đủ dày và đủ năng lực để xử lý, kiềm tỏa bạo lực, không để xảy ra một số trường hợp phạm tội có tổ chức, đối tượng khả nghi xâm nhập và kéo theo nhiều đối tượng khác vào để hành hung bác sĩ. Các cơ sở khám chữa bệnh cũng cần được trang bị hệ thống báo động, camera giám sát hoặc đàm thoại khẩn cấp để hạn chế tối đa các thiệt hại.

Tuy nhiên để tăng sự chủ động của các y bác sĩ, cần phải có các phương pháp để tăng khả năng tự vệ cho họ. Các khóa học về tự vệ có thể là một giải pháp khả dĩ, trong trường hợp giải thích và thuyết phục người nhà bệnh nhân không có tác dụng. Giải pháp này hoàn toàn khả dĩ, thậm chí có thể được lồng ghép xen kẽ với nội dung đào tạo trong các trường y.

Cuối cùng, sự chung tay góp sức của cả cộng đồng sẽ hỗ trợ đắc lực trong việc thay đổi tư tưởng bạo lực của một bộ phận người dân. Hiện nay, với sự phát triển nhanh chóng và rộng rãi của công nghệ và công tác truyền thông, việc giáo dục tư tưởng trở nên dễ dàng hơn rất nhiều và có thể đi vào từng ngõ ngách của xã hội. Chính quyền địa phương cũng có trách nhiệm trang bị cho người dân những kiến thức cơ bản về y học, cũng như thường xuyên nhắc nhở họ về văn hóa ở nơi khám chữa bệnh, để không còn xảy ra tình trạng bất chấp pháp luật, gây tổn hại tới sức khỏe và tính mạng của các y bác sĩ.

Kết

Sẽ cần rất nhiều nỗ lực chung để chấm dứt những vụ hành hung thương tâm như thế này. Đây là thách thức lớn cho ngành y tế nói riêng và toàn xã hội nói chung để đảm bảo an toàn cho đội ngũ y bác sĩ nhằm phục vụ cho nhu cầu khám chữa bệnh “khổng lồ” khi mùa hè đang đến gần. Kết lại, đảm bảo an toàn cho các y bác sĩ âu cũng là đảm bảo tính mạng cho chính chúng ta, và đảm bảo an ninh nơi khám chữa bệnh cũng là một phần quan trọng trong việc duy trì an ninh xã hội.

(Theo Bút Danh)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]

Share on Facebook!